Wysłodki buraczane jako produkt uboczny przemysłu rolno – spożywczego w żywieniu bydła - Bukaciarnia

Używamy plików cookies, aby pomóc w personalizacji treści, dostosowywać i analizować reklamy oraz zapewnić bezpieczne korzystanie z serwisu. Kontynuując, wyrażasz zgodę na gromadzenie przez nas informacji. Szczegóły znajdziesz w zakładce: Polityka prywatności.


Ocena użytkowników: 0 / 5

Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna
 
wyslodki-buraczane-jako-produkt-uboczny-przemyslu-rolno-spozywczego-w-zywieniu-bydla
Produkty odpadowe powstające w trakcie produkcji cukru z buraków cukrowych są cennymi paszami dla bydła. Stosowane są już od dziesiątek lat w dawkach pokarmowych dla krów mlecznych. Zmiany potencjału produkcyjnego tych zwierząt obserwowane w ostatnich 10-20 latach, a szczególnie potencjału produkcyjnego krów mlecznych, które osiągają  wydajność mleka powyżej 50 kg/dzień, powinny zachęcić do korzystania z wysłodków buraczanych. Pasze odpadowe z przemysłu cukrowniczego są paszami energetycznymi, a to właśnie energia jest najważniejszym składnikiem dawki pokarmowej dla wysoko wydajnych krów. Są to również pasze bardzo smaczne dla zwierząt.

Wysłodki buraczane uzyskuje się z krajanki buraczanej po pozyskaniu z nich cukru i innych składników rozpuszczalnych w wodzie. Jest to pasza zawierająca 90% wody, co wpływa na jej szybkie psucie. Konserwowanie wysłodków polega na ich zakiszaniu, lub suszeniu.

 

 

 

Wysłodki buraczane mokre prasowane

Jednym z głównych powodów, dla których prasuje się wysłodki, jest przede wszystkim ich łatwiejszy i tańszy  transport. Są one lepszym surowcem kiszonkowym niż wysłodki mokre, nie prasowane. Skarmianie wysłodków buraczanych mokrych odbywa się bowiem praktycznie jedynie w postaci zakiszonej. Zwiększenie zawartości suchej masy w wyniku prasowania powoduje bardzo istotne poprawienie jakości kiszonych wysłodków. Wynika to właśnie z faktu zmniejszenia zawartości wody. Im mniej jest wody w zakiszanym materiale, tym mniejsze jest prawdopodobieństwo niepożądanej fermentacji masłowej, pogarszającej zapach i smak kiszonki i co najważniejsze, zmniejszają jej pobranie. Ważne są czystość materiału (bez ziemi z kół ciągnika), bardzo dobre ubicie, tak aby fermentacja wysłodków była beztlenowa, a także skuteczne przykrycie. Te warunki najlepiej spełnia kiszenie w rękawach foliowych, nieco droższe niż kiszenie w silosie, ale praktycznie pozbawione strat. Najlepiej zakisić wysłodki prasowane niezwłocznie po ich dostarczeniu do gospodarstwa.

Wysłodki prasowane zaliczane są do pasz soczystych bogatych w energię. Ich Wartość  pokarmową przedstawia poniższa tabela:

 

Ogólne zasady zakiszania stanowią podstawę do uzyskania wysoko wartościowej kiszonki z wysłodków prasowanych:

  • przy planowaniu zakiszania wysłodków prasowanych należy zwrócić uwagę na wielkość silosu (dzienną ilość pobrania kiszonki z silosu) oraz plac do magazynowania (utwardzenie, czystość, miejsce otwarcia silosu zabezpieczyć przed wpływem wiatru),
  • wysłodki prasowane powinny być zakiszane w stanie ciepłym bezpośrednio po ich dostarczeniu do gospodarstwa,
  • należy zwracać uwagę na czystość nie tylko przy transporcie lecz również podczas zakiszania (wprowadzenie zanieczyszczeń, a z nim niekorzystnych mikroorganizmów zagraża stabilizacji wytworzonej kiszonki),
  • unikać dodatkowego międzyskładowania wysłodków przed zakiszaniem (jeżeli to konieczne to wybranie miejsce należy oczyścić i zdezynfekować),
  • szybko napełnić silos,
  • zwracać uwagę na dobre ugniatanie i staranne przykrycie kiszonki,
  • zamknięty silos należy regularnie kontrolować pod kątem uszkodzeń folii i w razie potrzeby wykonać konieczne naprawy,
  • należy przestrzegać właściwego okresu zakiszania (min. 6 tygodni) w celu zapewnienia niezbędnego schłodzenia kiszonki,
  • zabezpieczyć właściwy posuw w wybieraniu kiszonki (0,2 m/dzień w okresie zimy i 0,4 m/dzień latem).

Ważne jest szybkie napełnienie silosu i staranne ugniecenie wysłodków. Można to zrobić traktorem (wskazane bliźniacze koła lub gąsienice) lub łyżką ładowacza czołowego lub po prostu udeptać.

W celu zapewnienia wystarczającego i równomiernego schłodzenia kiszonki wysokość silosu nie powinna być większa niż 2 m.

W praktyce sprawdziło się położenie foli silosowej wykładanej od środka silosu przejazdowego poprzez obie ściany boczne. Folię po napełnieniu wysłodkami silosu i ich ugnieceniu należy złożyć do środka, a następnie wykonać ostateczne przykrycie. Zabezpiecza to przed dostępem wody do silosu z boków.

Należy niezwłocznie i starannie odciąć dostęp powietrza. Dobre wyniki uzyskuje się, gdy pryzma jest najpierw okryta cienką folią (np. budowlaną), a następnie folią silosową nieprzepuszczalną dla powietrza i odporną na promieniowanie UV. Folię silosową należy odpowiednio obciążyć, aby wyeliminować dostęp powietrza do pryzmy. Do jej obciążenia najlepiej nadaje się piasek, ziemia lub worki z piaskiem. Przykrycie oponami nie jest najlepszym rozwiązaniem, ponieważ nie przylegają one ściśle do zakiszanego materiału.

 

Zakiszanie w rękawach foliowych

W tej technologii zakiszania świeże wysłodki prasowane wtłaczane są do rękawa foliowego przy pomocy specjalistycznej prasy.

Zalety zakiszania w rękawach foliowych:

  • minimalizacja strat energii i suchej masy poprzez bardzo szybkie odcięcie dostępu powietrza do zakiszanej masy i równomierne ugniecenie,
  • zmniejszenie ryzyka wtórnej fermentacji dzięki małej powierzchni wybierania,
  • elastyczność przy wyborze miejsca składowania.

Zakiszanie wysłodków prasowanych możliwe jest także w okrągłych balotach, które stanowią najmniejszą ,,jednostkę opakowania“. Baloty z wysłodkami ważą ok. 1,2 t i są odpowiednie przede wszystkim dla gospodarstw z małym pogłowiem zwierząt. Są łatwe w składowaniu i w obsłudze. W przeciwieństwie do rękawów foliowych w balotach stopień sprasowania kiszonki jest większy (w zależności od zawartości suchej masy ok. 1 t/m³), co ułatwia ich magazynowanie.  Oprócz tego, wysłodki prasowane w balotach schładzają się szybciej. Przy zakiszeniu w silosach lub w rękawach foliowych kiszonkę z wysłodków prasowanych można skarmiać najwcześniej po 6 tygodniach, natomiast w przypadku balotów ich otwarcie jest możliwe już po ok. 2 tygodniach. Technologia zakiszania wysłodków prasowanych w balotach jest droższa, jednak przy właściwym obchodzeniu się z balotami zapewnia ona kiszonkę prawie bez strat.

Ta najnowsza metoda konserwacji wysłodków prasowanych znajduje coraz większe zainteresowanie wśród Plantatorów i innych ich odbiorców. Przeznaczona jest przede wszystkim dla stad o stosunkowo niskim zapotrzebowaniu dziennym na paszę. Proces produkcji balotów odbywa się na terenie cukrowni, zwykle w pobliżu tacy wysłodkowej. Specjalna maszyna ubija, formuje i owija wysłodki specjalnymi siatkami oraz folią w baloty, które kształtem przypominające baloty słomy. Do załadunku balotów z wysłodkami wykorzystuje się specjalnie do tego celu przystosowane chwytaki i podnośniki. Przeważnie jest to ciągnik lub ładowarka czołowa z chwytakiem do bel. Baloty są dostarczane bezpośrednio do poszczególnych plantatorów specjalistycznym transportem dedykowanym. Bele można łatwo magazynować i nie trudno jest nimi manewrować.

 

 


Zabezpieczenie jakości w czasie zakiszania i przy wybieraniu kiszonki

Każdy silos potrzebuje ciągłego ,,nadzoru‘‘. W tym celu niezbędna jest regularna kontrola foli przykrywającej silos lub rękawa foliowego w zakresie uszkodzeń, a w razie konieczności wykonanie niezbędnych napraw. Zalecane jest także zabezpieczenie silosu przed ptakami przy pomocy specjalnych siatek.

Otwarcie kiszonki z wysłodków prasowanych powinno nastąpić najwcześniej po 6 tygodniach a najlepiej po 2 miesiącach. Gwarantuje to wystarczające schłodzenie kiszonki do poziomu temperatury zewnętrznej. Przy przedwczesnym otwarciu środek – rdzeń pryzmy posiada jeszcze podwyższoną temperaturę. Dopływ tlenu może w tym przypadku stworzyć optymalne warunki do rozwoju drożdży i grzybów pleśniowych, co spowoduje zepsucie kiszonki.

Stosunkowo wysokie temperatury powietrza w czasie zakiszania mogą utrudnić schładzanie zakiszanej masy. Jeżeli nie ma pewności, że pryzma wystyga, należy przeprowadzić pomiary poprzez nakłucia termometrem.

Dla zabezpieczenia jakości niezbędne są następujące działania :

  • odpowiedni posuw w wybieraniu (zima > 0,2 m/dzień; lato > 0,4 m/dzień),
  • gładka, pionowa powierzchnia nacięcia,
  • brak rozluźnienia słupa paszy,
  • usunięcie resztek kiszonki.

Jeżeli jednak z powodów gospodarczych konieczne będzie wcześniejsze otwarcie silosu i nie zostanie dotrzymany zalecany minimalny okres zakiszania (6 tygodni), to należy rozważyć możliwość zastosowania chemicznych środków wspomagających, które wyraźnie prowadzą do poprawy stabilizacji tlenowej. Jeżeli silos zostanie otwarty przed upływem 6 tygodni od momentu rozpoczęcia procesu zakiszania, to bez dodatków wspomagających zakiszanie należy się liczyć z niebezpieczeństwem zepsucia tej ,,niedojrzałej“ kiszonki na skutek masowego rozwoju drożdży.

 

Źródło: Agro|Centrum.pl

Zaloguj się aby dodać komentarz