Hipertrofia mięśni u bydła - Bukaciarnia

Używamy plików cookies, aby pomóc w personalizacji treści, dostosowywać i analizować reklamy oraz zapewnić bezpieczne korzystanie z serwisu. Kontynuując, wyrażasz zgodę na gromadzenie przez nas informacji. Szczegóły znajdziesz w zakładce: Polityka prywatności.


Ocena użytkowników: 0 / 5

Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna
 
hipertrofia-miesni-u-bydla
Badania naukowe wykazały, że hipertrofia mięśni u zwierząt ma podłoże genetyczne. Większość badaczy uważa, że zjawisko hipertrofii w przypadku bydła pozostaje pod kontrolą autosomalnego locus (muscular hypertrophy). Ujawnienie ,,przerostu mięśni" ma bezpośredni związek z wystąpieniem specyficznej zmiany w sekwencji kodującej gen miostatyny (MSTN), będącej m.in. czynnikiem regulującym wzrost mięśni. Mutacja genu miostatyny należy do delecji i polega na zmianie składu nukleotydowego DNA poprzez usunięcie jednej lub większej liczby par nukleotydów z DNA genowego. W przypadku hipertrofii mięśni u bydła w wyniku delecji utracie podlega 11 nukleotydów, licząc od kodonu startowego, a mutacja zapisywana jest jako nt821(del 11).  Zmiana sekwencji aminokwasów i przedwczesne pojawienie się kodonu STOP sprawia, że w efekcie końcowym powstaje białka o zmienionej funkcji biologicznej.

            Zjawisko hipertrofii mięśni wśród bydła najbardziej rozpowszechnione jest u rasy Belgian Blue. Badania wykazały że niemalże wszystkie osobniki są homozygotami recesywnymi względem tej mutacji (nt821(del 11)/nt821(del 11)). Zjawisko hipertrofii może być również efektem wystąpienia w tym samym czasie dwóch mutacji w genie miostatyny. W odróżnieniu do wcześniej wspomnianej mutacji nt821(del 11) w tym przypadku każda z mutacji występuje w postaci heterozygotycznej. Wiadomo, więc zatem że mutacja nt821(del 11) nie jest jedyną mutacją genu miostatyny odpowiedzialną za hipertrofię, ale ma największe znaczenie gospodarcze. Rasami, u których występuje ,,podwójne umięśnienie" oprócz rasy Belgian Blue jest także m.in. rasa Blonde d'Aquitaine, Limousine, Piemontese, Marchigiana, Red Angus oraz rasa Polska Czerwoan.

            Występowanie ,,podwójnego umięśnienia" u bydła ma swoje wady i zalety. Wadą są problemy m.in problemy związane z rozrodem. Słabo wyrażone libido, przypadki niedorozwoju zewnętrznych narządów płciowych a także opóźniona dojrzałość płciowa skutkują obniżoną płodnością u tych osobników. U krów hipertroficznych w porównaniu z krowami normalnie umięśnionymi częściej dochodzi także do poronień. Duże rozmiary cielęcia, a także drobniejszy szkielet i częste zwężenie obręczy miednicy u krów z ,,podwójnym umieśnieniem" prowadzą do wystąpienia problemów związanych z porodem, które określa się mianem morfologicznej nierównowagi mateczno-płodowej podczas cielenia się. Dodatkowo problemy z porodem mogą być potęgowane poprzez nieprzyjmowanie przez krowę prawidłowej pozycji w czasie parć porodowych. Badania wykazały także wpływ wieku na częstość trudnych wycieleń. Według Cassa i wsp. (1999) w przypadku pierwiastek problemy pojawiały się częściej (12-18% wzrost) niż u krów rodzących po raz kolejny (3% wzrost). W przypadku bydła Belgian Blue porody przeważnie odbywają się z pomocą lekarza weterynarii poprzez cesarskie cięcie. Odchów cieląt również nie jest bezproblemowy. Młode często wykazują obniżoną żywotność w porównaniu do cieląt niewykazujących hipertrofii. Wiąże się to z gorszymi zdolnościami adaptacyjnymi cieląt oraz ze słabo rozwiniętymi cechami macierzyńskimi hipertroficznych samic. Hipertroficzne cielęta muszą być także dodatkowo odpajane, ponieważ samice o ,,podwójnym umięśnieniu" dają zwykle o 15-30% mleka mniej niż normalne krowy.

            Do zalet występowania zjawiska hipertrofii mięśni u bydła można zaliczyć masę cieląt przy urodzeniu. Hipertroficzne cielęta po urodzeniu są cięższe i wykazują szybsze tempo wzrostu w porównaniu z ich normalnymi rówieśnikami. Szybszy wzrost hipertroficznych cieląt utrzymuje się przeważnie do momentu odsadzenia (osobniki hipertroficzne należące do ras o mniejszym kalibrze szybsze tempo wzrostu może utrzymywać sie dłużej). Po odsadzeniu szybkość wzrostu spada poniżej wartości charakteryzujących normalne cielęta, w wyniku czego masa ciała osobników dorosłych jest w obrębie rasy niższa niż normalnych (Geay i wsp. 1982). Zmniejszona pojemność przewodu pokarmowego co przejawia się występowaniem tzw. podkasanego brzucha sprawia że bydło, u których występuje ,,przerost mięśni" wykazują mniejszy apetyt. W związku z tym osobniki takie wymagają karmienia skoncentrowanymi paszami oraz unikania ograniczeń jej ilości zmian w jej składzie.

            Najcenniejszą zaletą hipertrofii u bydła jest jej wpływ na pokrój zwierząt i zmiany w składzie tuszy. Warto zauważyć że ,,hipertroficzność" poszczególnych części ciała takich zwierząt nie jest jednakowa. Jak zaobserwował  Dumont (1982) okolice karku oraz kończyny przednie u zwierząt hipertroficznych wykazują słaby przerost. Stopień przerostu mięśni rośnie w miarę oddalania się od głowy w kierunku ogona, a w obrębie kończyn i tułowia od dołu ku grzbietowi.  (Prusak i Grzybowski 2003). W efekcie tusze uzyskane z osobników o ,,podwójnym umięśnieniu" charakteryzują się wyższym udziałem cennych partii mięsa. Osobniki hipertroficzne odznaczają się także mniejszą masą kości, co związane jest z faktem, iż kości kończyn są krótsze, delikatniejsze i wykazują mniejszą gęstość. W przypadku klasyfikacji w systemie EUROP tusze pochodzące od osobników z hipertrofią klasyfikowane są pod względem uformowania w klasie S (wybitna). W przypadku otłuszczenia, zwierzęta hipertroficzne charakteryzują sie słabszym rozwojem tkanki tłuszczowej (Shahin i Berg 1985). Jeśli chodzi o wydajności rzeźnej w przypadku osobników hipertroficznych osiąga ona wartości powyżej 60-70%. Pod względem przydatności kulinarnej mięso uzyskane od osobników hipertroficznych charakteryzuje się tym, że jest bardzo kruche. Stwierdzono również, że bydło z przynajmniej jedna nieczynną kopia MSTN dostarcza mięsa o mniejszej marmurkowatości, co jednak nie zawsze wiąże się z jego mniejszą kruchością (za Hardin 1999).

            Obecnie samce hipertroficzne bywają często wykorzystywane w krzyżowaniu towarowym z krowami ras mlecznych np. BB♂ x HF♀. Zaletą takiego krzyżowania są m.in. łatwiejsze porody, lepsza klasyfikacja tusz, większy udział mięsa w tuszy oraz większa wydajność rzeźna. W przypadku krzyżowań hipertroficznych buhajów innych ras z krowami różnych ras mlecznych, wiadomo stosunkowo niewiele na temat efektów takich krzyżowań, co wynika z faktu szerokiego zróżnicowania uzyskiwanego potomstwa.

Autor:

inż. Karol Pawłowski

Zaloguj się aby dodać komentarz